Przejdź do menu głównego Przejdź do treści

Grupa owadów, których najwcześniejsze skamieniałości datowane są na ok. 190 mln. lat wstecz, choć ze względu na bardzo delikatną budowę, ich skąpy zapis kopalny, czas ich pojawienia się mógł być znacznie wcześniejszy.

Ich ewolucja zbiegła się z ewolucją roślin kwiatowych (Magnolipsida), i to właśnie motyle są jednymi z najważniejszych zapylaczy. Jednak przez ten niezmiernie długi okres, motyle wykorzystały różne nisze pokarmowe – nie odżywiają się tylko nektarem, wśród nich spotkać można nawet prawdziwych krwiopijców!!! (egzotyczny rodzaj Calyptra). W polskiej faunie spotkamy także gatunki „niestandardowe”, które nie korzystają z nektaru kwiatów – są to przede wszystkim duże i piękne rusałki z rodzajów Apatura i  Nymhpalis (choć te ostatnie, na początku wiosny widywane są na kwiatach wcześnie kwitnących wierzb, potem jednak atrakcyjniejszy jest dla nich wyciekający sok z pni i gałęzi drzew).

Przez ten okres, motyle wyewoluowały w ponad 180 000 gatunków, w Polsce spotkamy ponad 3160 gatunków, a w Poleskim Parku Narodowym ponad 360. Motyle latają zarówno w dzień jak i w nocy. Tak, popularne „ćmy” to także motyle, z tym, że nocne. Choć i tu bywa różnie, bo takie nocne gatunki jak postojak wiesiołkowiec (Proserpinus proserpina), zmrocznik przytuliak (Hyles galii) czy zmrocznik wilczomleczek (Hyles euphorbiae) widywane są na kwiatach również za dnia. No i oczywiście nie pomijajmy fruczaka gołąbka (Macroglossum stellaturum), niekiedy (niesłusznie!) zwanym kolibrem. To także „ćma”.
Chlubą Poleskiego Parku Narodowego są bez wątpienia motyle związane z otwartymi obszarami łąkowymi, szczególnie z torfowiskami. Są to przede wszystkim gatunków z sieci Natura 2000 – przeplatka aurinia (Euphydryas aurinia), której gąsienice żerują na czarcikęsie łąkowym (Succisa pratensis), a także myrmekofilne modraszki – m. telejus (Phengaris teleius), m.nausitous (Phengaris nausithous),m. alkon (Phengaris alcon - ), których początkowy okres życia przebiega na krwiściągu lekarskim (Sanguisorba officinalis) i goryczce wąskolistnej (Gentiana pneumonanthe). Dodatkowo, krwiściąg lekarski jest rośliną żywicielską bardzo rzadkiego gatunku motyla nocnego – błyszczki zosimi (Diachrysia zosimi), motyla eurosyberyjskiego, związanego z torfowiskami. Innymi cennymi i ginącymi gatunkami są przelatka maturna (Euphydryas maturna), strzępotek hero (Coenonympha hero), dostojka eunomia (Boloria eunomia) a także czerwończyki – cz. nieparek (Lycaene dispar) i  cz. fioletek (Lycaena helle).

Obserwowany gwałtowny spadek liczebności nie tylko motyli, ale też i innych owadów wynika ze stosowania tzw. środków ochrony roślin, które działając nieselektywnie, zabijają nie tylko szkodniki uprawne, ale wszystkie inne zwierzęta (bezkręgowce i kręgowce) znajdujące się w ich bezpośrednim lub pośrednim polu oddziaływania.

Parki Narodowe, zakazując stosowania środków ochrony roślin na swoim terenie, zachowują bioróżnorodność – są to miejsca, gdzie rzadkie organizmy żyją i funkcjonują, a my możemy je podziwiać, budując piękne wspomnienia od najmłodszych pokoleń.